فصلنامه علمی مطالعات میان‌رشته‌ای ارتباطات و رسانه

فصلنامه علمی مطالعات میان‌رشته‌ای ارتباطات و رسانه

مدل مطلوب تدوین کتاب درسی سواد رسانه‌ای با رویکرد مصونیت‌بخشی به جنگ رسانه‌ای

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 فارغ التحصیل دانشگاه علامه طباطبایی تهران
2 دانشیار گروه روابط عمومی، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 استاد گروه ارتباطات و تبلیغ و عضو هیئت علمی دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع) ، تهران ، ایران
چکیده
یکی از مزیت‌های آموزش سواد رسانه‌ای، قابلیت مصونیت‌سازی و افزایش توان‌مندی دانش‌آموزان، مردم و حتی نخبگان نسبت به جنگ رسانه‌ای و تأثیرات شناختی رسانه‌های دشمن علیه کشور و ملت است. این مقاله پژوهشی از نوع کاربردی محسوب شده و براساس رویکردی استقرایی و در پارادایم تحقیق کمی، به روشSWOT ، درجهت شناخت تهدیدها و فرصت‌ها انجام شده است. برای گردآوری اطلاعات، از مطالعه اسناد و مدارک و روش کتابخانه‎ای و طراحی پرسشنامه استفاده شد. داده‎های پژوهش از بیست و پنج نفر از متخصصان و کارشناسان در حوزه سواد رسانه‌ای به دست آمد. در این پژوهش، تعیین مدل مطلوب برای آموزش بومی کتاب درسی تفکر و سواد رسانه‌ای در دستور کار است. در نهایت، شاخص‌های144 گانه‌ای پیرامون این کتاب، در قالب نقاط قوت (19 شاخص)، نقاط ضعف (47 شاخص)، فرصت‌ها (62 شاخص) و تهدیدها (16 شاخص) تفکیک گردید. سپس با استفاده از روش تحلیل SWOT، اولویت‌بندی این شاخص‌ها و تعیین راهبردها و مدل مناسب برای تحقق اهداف تعیین شد. از مجموع پاسخ‌ها این نتیجه حاصل شد که با استفاده از مدل مدیریت راهبردی و اتخاذ راهبرد تهاجمی که از برخورد و تلفیق قوت‌های درونی با فرصت‌های بیرونی حاصل می‌شوند، درجهت استفاده حداکثری از فرصت‌های محیطی با به‌کارگیری نقاط قوت موجود، اقدام شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Ideal Model for Compiling a Media Literacy Textbook With an Approach to Providing Immunity to Media War

نویسندگان English

mahmood ahmadi 1
Seyyed Reza Naghib Sadat 2
hasan bashir 3
1 Graduated from Allameh Tabatabai University in Tehran
2 Associate Professor, Department of Public Relations, Faculty of Communication Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran
3 Professor of the Department of Communication and Propaganda and member of the Faculty of Islamic Studies, Culture and Communication, Imam Sadiq University (AS), Tehran, Iran
چکیده English

One of the advantages of media literacy education is the ability to build immunity and increase the ability of students, people, and even elites regarding media warfare and the cognitive effects of enemy’s media against the country and the nation. This article is an applied research and was conducted based on an inductive approach and in the quantitative research paradigm, using the SWOT method, in order to identify threats and opportunities. To collect information, document analysis, library method and questionnaire design were used. Research data were obtained from twenty-five specialists and experts in the field of media literacy. In this research, determining the desired model for native teaching of the Media Thinking and Literacy textbook is on the agenda. Finally, 144   indicators concerning the book were separated into strengths (19  indicators), weaknesses (47 indicators), opportunities (62 indicators), and threats (16 indicators). Then, using the SWOT analysis method, these indicators were prioritized and identification of strategies and a suitable model were determined to achieve the goals. From the totality of the responses, it was concluded that by using the strategic management model and adopting an aggressive strategy resulting from the encounter and integration of internal strengths with external opportunities, action should be taken to maximize the use of environmental opportunities by utilizing existing strengths.

کلیدواژه‌ها English

Literacy
Curriculum Planning
Media War
Immunization
SWOT Method
احمدی، م. (1395). تست کتاب، تهران.
اژدری، ر. (1393). جنگ نرم ایران و آمریکا، تهران: مؤسسه فرهنگی هنری قدر ولایت .
بهرامی، ع. (1398). بررسی نقش آموزش سواد رسانه‌ای در مقابله با تهاجم فرهنگی از دیدگاه کارشناسان، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت رسانه، دانشکده علوم ارتباطات.
پاتر، د. (1393). نظریه سواد رسانه‌ای رهیافتی شناختی، (مترجمان: ن. اسدی؛ م. سلطانی فر؛ و ش. هاشمی)، تهران: انتشارات سیمای شرق.
تقی زاده، ع. (1393). نقش دوره آموزش سواد رسانه‌ای بر توانایی پردازش پیام‌های رسانه‌ای دانش‌آموزان مقطع متوسطه ، مطالعه موردی دانش‌آموزان سال اول متوسطه شهر کرمان در سال تحصیلی، رساله دکتری، دانشکده علوم اجتماعی، رشته علوم ارتباطات.
حاذق نیکو، ح. (1391). «نظام مقابله با جنگ نرم دشمن»، مطالعات عملیات روانی، شماره 32، 67 - 25.
خدابنده بایگی، ا. (1395). شناسایی راهبردهای تحولی سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران متناسب با افزایش سواد رسانه‌ای، پایان‌نامه مقطع کارشناسی ارشد مدیریت رسانه، دانشگاه علامه طباطبایی.
خوشنویس، ن. (1389). سواد رسانه‌ای؛ ساز و کار مقاومت در برابر تهاجم رسانه ها، انجمن روابط عمومی ایران.
صلواتیان، س؛ حسینی، س. ب.؛ و معتضدی، س. (1395). طراحی الگویِ آموزش سواد رسانهای به نوجوانان. دو فصلنامه مطالعات برنامه‌ریزی آموزشی، دوره ششم ، شماره دهم، پاییز و زمستان 1395، 49-74.
ضیائی پرور، ح. (1395). آسیب‌شناسی جنگ نرم ایران در فضای سایبر و رسانه‌ای.
عبدلی زفرقندی، م. (1396). نقد و بررسی کتاب تفکر و سواد رسانه‌ای پایه دهم متوسطه.
فتحی واجارگاه، ک. (1395). اصول و مفاهیم اساسی برنامه‌ریزی درسی، تهران : علم استادان.
نائینی، ع. (1388). «شناخت جنگ نرم از دیدگاه رهبر انقلاب اسلامی»، مطالعات عملیات روانی، شماره 24، 85 - 23.